صورت سود و زیان
صورت سود و زیان توضیح می‌دهد عملکرد مالی واحد در یک دوره چگونه شکل گرفته است. برخلاف صورت وضعیت مالی که به یک تاریخ مربوط است، عنوان این گزارش باید بازه زمانی را مشخص کند.
درآمد، هزینه و نتیجه
در یک مدل ساده، سود برابر درآمد منهای هزینه است. اگر هزینه بیشتر از درآمد باشد، نتیجه زیان است. در گزارش واقعی، طبقات مختلف عملکرد و الزامات ارائه به چارچوب گزارشگری بستگی دارد؛ یک قالب آموزشی را نباید قالب الزامی همه واحدها دانست.
درآمد از فعالیت و رویدادهای مربوط به عملکرد ناشی می‌شود، نه صرفاً ورود پول. آورده مالک درآمد نیست و پرداخت بدهی قبلی نیز الزاماً هزینه دوره نیست. هزینه، مصرف یا کاهش منافع اقتصادی مرتبط با دوره را منعکس می‌کند و همیشه با پرداخت همان روز همراه نیست.
مثال شرکت خدماتی
فرض کنید در یک ماه، خدمات تکمیل‌شده و واجد شرایط شناخت ۱۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال، هزینه حقوق تحقق‌یافته ۴۵٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال، اجاره مصرف‌شده ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال و استهلاک آموزشی ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال است. مالیات و سایر اقلام در این مثال لحاظ نشده‌اند؛ بنابراین نتیجه، سود قبل از مالیات در مدل ساده است.
در نمایشگر کوچک، جدول را می‌توانید افقی مرور کنید.
| قلم | مبلغ (ریال) |
|---|---|
| درآمد خدمات | ۱۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| هزینه حقوق | ۴۵٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| هزینه اجاره | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| هزینه استهلاک | ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| جمع هزینه‌ها | ۷۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| سود قبل از مالیات در مثال | ۵۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
مبالغ حقوق و استهلاک، فرض آموزشی‌اند و نرخ مصوب نیستند. اگر فقط ۸۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال از درآمد وصول شده باشد، درآمد تعهدی همچنان با فرض‌های فوق ۱۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال است؛ تفاوت وصول در مطالبات دیده می‌شود.
پیوند با ثبت‌های حسابداری
فرض کنید هزینه اجاره ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریالی همین ماه ایجاد شده و هنوز پرداخت نشده است؛ بدهی آن قابل اندازه‌گیری است و قبلاً ثبت نشده است.
در نمایشگر کوچک، جدول را می‌توانید افقی مرور کنید.
| حساب | بدهکار (ریال) | بستانکار (ریال) |
|---|---|---|
| هزینه اجاره | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | — |
| اجاره پرداختنی | — | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| جمع | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
این ثبت هزینه را وارد نتیجه دوره می‌کند، بی‌آنکه وجه نقد خارج شود. تهیه گزارش سود و زیان به خودی خود سند جدیدی نیست؛ ثبت رویدادها و اصلاحات، داده گزارش را فراهم می‌کند.
تحلیل و محدودیت
سود مثبت به معنی توان فوری پرداخت همه بدهی‌ها نیست. رشد فروش نسیه می‌تواند سود را بالا ببرد و هم‌زمان وجه نقد را محدود کند. برای تصمیم‌گیری، سود را همراه کیفیت مطالبات، جریان نقد و توضیحات مربوط بخوانید.
خطاهای رایج
مقایسه یک ماه با یک سال، جمع کردن تومان و ریال، ثبت کل خرید تجهیزات در هزینه بدون تحلیل و حذف هزینه پرداخت‌نشده، نتیجه دوره را گمراه‌کننده می‌کند.
مطالعه مرتبط
منابع و دامنه استناد
این متن توضیح آموزشی مستقل است. مثال‌ها برای یادگیری ساخته شده‌اند و مبلغ قانونی یا نرخ مصوب نیستند. ارجاع به منبع بین‌المللی به معنی لازم‌الاجرا بودن آن در ایران نیست.
- صورت‌های مالی و ارتباط آن‌ها — اوپن‌استکس، دانشگاه رایس؛ Principles of Accounting, Volume 1.
- مفاهیم مؤثر بر ثبت‌های اصلاحی — اوپن‌استکس، دانشگاه رایس؛ Principles of Accounting, Volume 1.
نسخه متنی این صفحه: دریافت مارک‌داون · فراداده و شناسه محتوا