# مبانی صورت جریان‌های نقدی

## معرفی درس

موضوع این درس مبانی صورت جریان‌های نقدی است. هدف، تبدیل مانده‌های تأییدشده به گزارش قابل فهم و قابل تطبیق است. همه مثال‌های پولی ریال یا میلیون ریال با ذکر واحدند و نسبت‌ها با مخرج صریح محاسبه می‌شوند.

## پیش‌نیازها

[درس پیش‌نیاز](/accounting/docs/financial-statements/retained-earnings-and-prior-period-adjustments) و شناخت و اندازه‌گیری از [حسابداری مالی](/accounting/docs/financial-accounting). کنترل فنی فاز ۴ موفق است؛ احراز همه منابع جاری و بازبینی حرفه‌ای آن کامل نشده است. داده این پرونده مستقل کنترل می‌شود.

## اهداف یادگیری

- اجزا و شرایط ارائه مرتبط با مبانی صورت جریان‌های نقدی را با دلیل تشخیص دهید.
- مبلغ یا نسبت و اثر بین‌صورت‌ها را با واحد و مخرج صریح محاسبه کنید.
- خطای متوازن، طبقه‌بندی و عدم تطبیق را با مدارک پیدا کنید.

## مفاهیم اصلی

صورت جریان نقد نشان می‌دهد نقد و معادل نقد از کجا ایجاد و کجا مصرف شده است. وجه نقد و سرمایه‌گذاری کوتاه‌مدت بسیار نقدشونده با مبلغ معین و ریسک ناچیز را با شرایط استاندارد ۲ بررسی کنید؛ هر سرمایه‌گذاری کوتاه‌مدت خودکار معادل نقد نیست. انتقال بین اقلام نقد و معادل نقد، جریان فعالیت تازه نیست.

در نسخه تجدیدنظر ۱۳۹۷، سه گروه عملیاتی، سرمایه‌گذاری و تأمین مالی به کار می‌روند؛ قالب پنج‌بخشی استاندارد قدیمی را خودکار استفاده نکنید. معامله غیرنقدی مثل تحصیل تجهیز در برابر وام مستقیم از صورت نقد کنار می‌رود و جدا افشا می‌شود. نقد ابتدا به‌اضافه خالص جریان‌ها و اثر ارز مربوط باید به نقد پایان برسد؛ اثر ارز را جریان عملیاتی ساختگی نکنید.

### قلمرو منابع و بازبینی

استانداردهای موضوعی: 2. منابع رسمی قبلی با تاریخ واقعی خود و نسخه‌های بازنشرشده با عنوان صریح بازنشر آمده‌اند. دسترسی تازه به فهرست رسمی سازمان در ۲۰۲۶-۱۱-۰۷ ناموفق بود؛ آخرین اصلاحات همه منابع بازتأیید نشده است. این درس آموزش بازبینی‌نشده است و نه تأیید حرفه‌ای یا احراز کامل تکالیف قانونی.

## مثال‌های کاربردی

### مثال اول: رابطه و محاسبه

نقد اول ۵۰، عملیاتی ۳۰، سرمایه‌گذاری منفی ۲۰ و تأمین مالی ۱۰ میلیون است؛ نقد پایان ۷۰ میلیون. سود دوره ممکن است عدد دیگری باشد.

### مثال دوم: ارائه و کنترل

تجهیز ۲۵ میلیون مستقیماً در برابر بدهی خریداری شده است؛ نقد تغییر نمی‌کند و ثبت جریان نقد خرید و وام برای آن غلط است. مبلغ در افشای غیرنقدی و گردش بدهی می‌آید.

## اشتباهات رایج

هم‌زمان ورود و خروج نقد ساختگی ثبت می‌کنیم و همیشه درآمد عملیاتی است برداشت‌های نادرست‌اند. در مقابل: خارج از جریان نقد، با افشای غیرنقدی و تطبیق بدهی و دارایی. واحد، علامت، مخرج، دوره و طبقه‌بندی را پیش از تفسیر کنترل کنید.

## تمرین عملی

نقد ابتدا ۸۰، عملیاتی ۳۶، سرمایه‌گذاری منفی ۲۲ و تأمین مالی ۱۶ میلیون است؛ با اثر ارز صفر نقد پایان را محاسبه کنید. رابطه و واحد پاسخ و اثر آن بر گزارش را توضیح دهید. معیار ده‌امتیازی: انتخاب رابطه و مبنا ۲، عدد و واحد و علامت ۴، توضیح طبقه‌بندی یا مخرج ۲ و کنترل مستقل ۲ امتیاز.

پاسخ نمونه و معیار ارزیابی تمرین در نسخه تعاملی با انتخاب «نمایش پاسخ» در دسترس است.

## آزمون کوتاه

آزمون کوتاه مبانی صورت جریان‌های نقدی

1. تحصیل دارایی در برابر بدهی بدون جابه‌جایی بانک چگونه گزارش می‌شود؟
   - خارج از جریان نقد، با افشای غیرنقدی و تطبیق بدهی و دارایی.
   - هم‌زمان ورود و خروج نقد ساختگی ثبت می‌کنیم
   - همیشه درآمد عملیاتی است

2. سناریوی مستقل درس درباره «مبانی صورت جریان‌های نقدی»: نقد ابتدا: 160 میلیون ریال؛ نقد عملیاتی: 72 میلیون ریال؛ نقد سرمایه‌گذاری؛ منفی: 44 میلیون ریال؛ نقد تأمین مالی: 32 میلیون ریال. رابطه تعریف‌شده در این درس را اعمال کنید و نتیجه را به ریال صحیح بنویسید.
   - ورودی: پاسخ؛ ریال صحیح؛ مبلغ صحیح به ریال

3. در کنترل گزارش این موضوع، کدام معامله غیرنقدی است؟
   - پرداخت نقدی حقوق
   - خرید تجهیز مستقیماً در برابر وام بدون عبور بانک
   - وصول نقدی طلب

4. برای بازبینی «مبانی صورت جریان‌های نقدی» کدام دو نتیجه صحیح‌اند؟ هر دو را انتخاب کنید.
   - خارج از جریان نقد، با افشای غیرنقدی و تطبیق بدهی و دارایی.
   - خرید تجهیز مستقیماً در برابر وام بدون عبور بانک
   - هم‌زمان ورود و خروج نقد ساختگی ثبت می‌کنیم

پاسخ‌ها و بازخورد تشریحی در نسخه تعاملی پس از ارسال نمایش داده می‌شوند. کلید پاسخ در متن آموزشی منتشر نشده است.

پیشرفت اختیاری در مرورگر ذخیره می‌شود و میان دستگاه‌ها همگام نیست.

## جمع‌بندی

خارج از جریان نقد، با افشای غیرنقدی و تطبیق بدهی و دارایی. پیش از نتیجه‌گیری، منبع مبلغ، دوره، واحد، طبقه و ارتباط بین صورت‌ها و یادداشت را کنترل کنید.

## منابع و مراجع

- [چارچوب مفهومی گزارشگری مالی](https://portal.audit.org.ir/StandardsFiles/%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C/pdf/%DA%86%D8%A7%D8%B1%DA%86%D9%88%D8%A8.pdf) — سازمان حسابرسی؛ چارچوب مفهومی مصوب ۱۴۰۵؛ نسخه رسمی بازیابی‌شده ۲۰۲۶-۱۰-۳۰؛ تاریخ بررسی متن/سابقه 2026-10-30.
- [استاندارد حسابداری 2؛ صورت جریان‌های نقدی — نسخه بازنشرشده](https://dl.apadasco.com/standards/standard-accounting2-%20www.apadasco.com.pdf) — سازمان حسابرسی؛ میزبان نسخه بازنشرشده آپاداس؛ تجدیدنظر ۱۳۹۷؛ بازنشر PDF ۱۹صفحه‌ای؛ متن بندهای ۲۹ تا ۳۳ و ۴۲ تا ۴۳ و ۵۷ بررسی شد؛ آخرین اصلاحات رسمی تأیید نشده؛ تاریخ بررسی متن/سابقه 2026-11-07.

نسخه بازنشرشده با فایل جاری درگاه رسمی یکسان فرض نشده است. فرض‌های مالیات، عمر مفید و نبود اقلام پیچیده فقط برای آموزش‌اند؛ برای اقدام واقعی منابع لازم‌الاجرا و الزامات همان واحد باید بررسی شوند.

## ادامه مسیر

- [درس پیشین](/accounting/docs/financial-statements/retained-earnings-and-prior-period-adjustments)
- [درس بعدی](/accounting/docs/financial-statements/operating-cash-flows)
- [نقشه مسیر](/accounting/docs/financial-statements)
- [کارگاه جامع](/accounting/docs/financial-statements/financial-reporting-workshop)