# کارگاه تهیه صورت جریان‌های نقدی

## معرفی درس

موضوع این درس کارگاه تهیه صورت جریان‌های نقدی است. هدف، تبدیل مانده‌های تأییدشده به گزارش قابل فهم و قابل تطبیق است. همه مثال‌های پولی ریال یا میلیون ریال با ذکر واحدند و نسبت‌ها با مخرج صریح محاسبه می‌شوند.

## پیش‌نیازها

[درس پیش‌نیاز](/accounting/docs/financial-statements/investing-and-financing-cash-flows) و شناخت و اندازه‌گیری از [حسابداری مالی](/accounting/docs/financial-accounting). کنترل فنی فاز ۴ موفق است؛ احراز همه منابع جاری و بازبینی حرفه‌ای آن کامل نشده است. داده این پرونده مستقل کنترل می‌شود.

## اهداف یادگیری

- اجزا و شرایط ارائه مرتبط با کارگاه تهیه صورت جریان‌های نقدی را با دلیل تشخیص دهید.
- مبلغ یا نسبت و اثر بین‌صورت‌ها را با واحد و مخرج صریح محاسبه کنید.
- خطای متوازن، طبقه‌بندی و عدم تطبیق را با مدارک پیدا کنید.

## مفاهیم اصلی

برای کارگاه نقد، وضعیت مالی آغاز و پایان، سود و زیان و جزئیات معامله را با هم بگیرید. اختلاف مانده تجهیز به تنهایی وجه خرید نیست، چون استهلاک و خرید غیرنقدی و واگذاری می‌تواند در آن باشد. اختلاف وام نیز می‌تواند از دریافت و بازپرداخت نقدی و تحصیل غیرنقدی ناشی شود.

ابتدا همه خطوط بانک را با فعالیت و مدرک طبقه‌بندی و جمع روش مستقیم را بسازید. سپس سود را مستقل به نقد عملیاتی تطبیق دهید. در پایان نقد آغاز و پایان، گردش تسهیلات و افشای غیرنقدی را کنترل کنید. جدول‌های پرونده، هر دو سال و دو روش را از یک داده واحد می‌سازند؛ پیش از دیدن پاسخ، دریافت و پرداخت هر بخش را خودتان استخراج کنید.

### قلمرو منابع و بازبینی

استانداردهای موضوعی: 2, 1. منابع رسمی قبلی با تاریخ واقعی خود و نسخه‌های بازنشرشده با عنوان صریح بازنشر آمده‌اند. دسترسی تازه به فهرست رسمی سازمان در ۲۰۲۶-۱۱-۰۷ ناموفق بود؛ آخرین اصلاحات همه منابع بازتأیید نشده است. این درس آموزش بازبینی‌نشده است و نه تأیید حرفه‌ای یا احراز کامل تکالیف قانونی.

## مثال‌های کاربردی

### مثال اول: رابطه و محاسبه

در پرونده مستقل، نقد اول ۳۰، وصول ۱۰۰، پرداخت عملیاتی ۷۰، خرید دارایی ۲۰ و وام نقدی ۱۰ میلیون است؛ نقد پایان ۵۰ میلیون و عملیاتی ۳۰ است.

### مثال دوم: ارائه و کنترل

اگر تجهیز ۱۵ میلیونی مستقیم با وام تهیه شود، تغییر دارایی و بدهی ۱۵ میلیون است ولی جریان نقد صفر؛ ساختن دو جریان مخالف، صورت را ظاهراً تطبیق‌پذیر اما غلط می‌کند.

### صورت وضعیت مالی در پایان اسفند؛ یادداشت‌های ۱ تا ۶

| قلم؛ ریال | 1404 | 1403 |
|---|---|---|
| نقد و معادل نقد؛ ی۱ | ۱۸۲٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۸۶٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| دریافتنی تجاری؛ ی۲ | ۱۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۸۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| موجودی؛ ی۳ | ۱۴۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۱۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| پیش‌پرداخت | ۱۵٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| جمع دارایی جاری | ۴۴۷٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۳۰۶٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| دارایی ثابت خالص؛ ی۴ | ۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۴۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| جمع دارایی | ۷۴۷٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۵۴۶٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| پرداختنی تجاری | ۹۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۷۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| حقوق پرداختنی | ۱۵٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| مالیات پرداختنی؛ ی۶ | ۶٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| حصه جاری تسهیلات؛ ی۵ | ۴۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| جمع بدهی جاری | ۱۵۱٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۱۰۲٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| تسهیلات غیرجاری؛ ی۵ | ۱۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۸۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| جمع بدهی | ۲۸۱٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۱۸۲٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| سرمایه | ۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۵۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| سود انباشته پایان | ۱۶۶٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۱۱۴٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| جمع حقوق مالکانه | ۴۶۶٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۳۶۴٬۰۰۰٬۰۰۰ |

### صورت سود و زیان برای سال منتهی به پایان اسفند

| قلم؛ ریال | 1404 | 1403 |
|---|---|---|
| درآمد عملیاتی | ۶۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۵۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| بهای فروش‌رفته؛ کسر | ۳۶۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| سود ناخالص | ۲۴۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| حقوق؛ کسر | ۸۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۷۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| سایر هزینه‌های عملیاتی؛ کسر | ۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۵٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| استهلاک؛ کسر | ۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| سود عملیاتی | ۱۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۸۵٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| هزینه مالی؛ کسر | ۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| سود پیش از مالیات | ۹۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۸۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| هزینه مالیات جاری فرضی؛ ی۶ | ۱۸٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۱۶٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| سود دوره | ۷۲٬۰۰۰٬۰۰۰ | ۶۴٬۰۰۰٬۰۰۰ |

## اشتباهات رایج

تغییر مانده همیشه همان پرداخت نقدی است و برای تطبیق می‌توان مبلغی دلخواه به بانک اضافه کرد برداشت‌های نادرست‌اند. در مقابل: گردش بها، استهلاک، واگذاری و تحصیل غیرنقدی باید تفکیک شود. واحد، علامت، مخرج، دوره و طبقه‌بندی را پیش از تفسیر کنترل کنید.

## تمرین عملی

نقد ابتدا ۴۵، وصول ۱۵۰، پرداخت عملیاتی ۱۱۰، خرید نقدی دارایی ۳۵ و دریافت وام ۲۰ میلیون است؛ نقد پایان را محاسبه کنید. رابطه و واحد پاسخ و اثر آن بر گزارش را توضیح دهید. معیار ده‌امتیازی: انتخاب رابطه و مبنا ۲، عدد و واحد و علامت ۴، توضیح طبقه‌بندی یا مخرج ۲ و کنترل مستقل ۲ امتیاز.

پاسخ نمونه و معیار ارزیابی تمرین در نسخه تعاملی با انتخاب «نمایش پاسخ» در دسترس است.

## آزمون کوتاه

آزمون کوتاه کارگاه تهیه صورت جریان‌های نقدی

1. تغییر مانده دارایی ثابت را مستقیم پرداخت نقدی فرض کرده‌اند؛ چه چیزی لازم است؟
   - گردش بها، استهلاک، واگذاری و تحصیل غیرنقدی باید تفکیک شود.
   - تغییر مانده همیشه همان پرداخت نقدی است
   - برای تطبیق می‌توان مبلغی دلخواه به بانک اضافه کرد

2. سناریوی مستقل درس درباره «کارگاه تهیه صورت جریان‌های نقدی»: نقد ابتدا: 90 میلیون ریال؛ وصول: 300 میلیون ریال؛ پرداخت عملیاتی؛ کسر: 220 میلیون ریال؛ خرید نقدی تجهیز؛ کسر: 70 میلیون ریال؛ وام دریافتی: 40 میلیون ریال. رابطه تعریف‌شده در این درس را اعمال کنید و نتیجه را به ریال صحیح بنویسید.
   - ورودی: پاسخ؛ ریال صحیح؛ مبلغ صحیح به ریال

3. در کنترل گزارش این موضوع، نقد پایان با کجا تطبیق می‌کند؟
   - فقط سرمایه ثبت‌شده
   - وضعیت مالی و یادداشت اجزای نقد
   - فقط سود عملیاتی

4. برای بازبینی «کارگاه تهیه صورت جریان‌های نقدی» کدام دو نتیجه صحیح‌اند؟ هر دو را انتخاب کنید.
   - گردش بها، استهلاک، واگذاری و تحصیل غیرنقدی باید تفکیک شود.
   - وضعیت مالی و یادداشت اجزای نقد
   - تغییر مانده همیشه همان پرداخت نقدی است

پاسخ‌ها و بازخورد تشریحی در نسخه تعاملی پس از ارسال نمایش داده می‌شوند. کلید پاسخ در متن آموزشی منتشر نشده است.

پیشرفت اختیاری در مرورگر ذخیره می‌شود و میان دستگاه‌ها همگام نیست.

## جمع‌بندی

گردش بها، استهلاک، واگذاری و تحصیل غیرنقدی باید تفکیک شود. پیش از نتیجه‌گیری، منبع مبلغ، دوره، واحد، طبقه و ارتباط بین صورت‌ها و یادداشت را کنترل کنید.

## منابع و مراجع

- [چارچوب مفهومی گزارشگری مالی](https://portal.audit.org.ir/StandardsFiles/%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C/pdf/%DA%86%D8%A7%D8%B1%DA%86%D9%88%D8%A8.pdf) — سازمان حسابرسی؛ چارچوب مفهومی مصوب ۱۴۰۵؛ نسخه رسمی بازیابی‌شده ۲۰۲۶-۱۰-۳۰؛ تاریخ بررسی متن/سابقه 2026-10-30.
- [استاندارد حسابداری 2؛ صورت جریان‌های نقدی — نسخه بازنشرشده](https://dl.apadasco.com/standards/standard-accounting2-%20www.apadasco.com.pdf) — سازمان حسابرسی؛ میزبان نسخه بازنشرشده آپاداس؛ تجدیدنظر ۱۳۹۷؛ بازنشر PDF ۱۹صفحه‌ای؛ متن بندهای ۲۹ تا ۳۳ و ۴۲ تا ۴۳ و ۵۷ بررسی شد؛ آخرین اصلاحات رسمی تأیید نشده؛ تاریخ بررسی متن/سابقه 2026-11-07.
- [استاندارد حسابداری 1؛ ارائه صورتهای مالی](https://portal.audit.org.ir/StandardsFiles/%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C/pdf/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF%201.pdf) — سازمان حسابرسی؛ ارائه صورت‌های مالی؛ تجدیدنظر ۱۳۹۷؛ فایل فهرست رسمی در تاریخ بررسی؛ تاریخ بررسی متن/سابقه 2026-10-30.

نسخه بازنشرشده با فایل جاری درگاه رسمی یکسان فرض نشده است. فرض‌های مالیات، عمر مفید و نبود اقلام پیچیده فقط برای آموزش‌اند؛ برای اقدام واقعی منابع لازم‌الاجرا و الزامات همان واحد باید بررسی شوند.

## ادامه مسیر

- [درس پیشین](/accounting/docs/financial-statements/investing-and-financing-cash-flows)
- [درس بعدی](/accounting/docs/financial-statements/notes-to-financial-statements)
- [نقشه مسیر](/accounting/docs/financial-statements)
- [کارگاه جامع](/accounting/docs/financial-statements/financial-reporting-workshop)